انهن سان سٺو سلوڪ ڇو ڪريان؟ هي عموماً ذهنن ۾ اٿڻ وارو خيال آهي. هن سلسلي ۾ هڪ حديث پاڪ ٻڌو! حضرت ابو ہريرہ رَضِیَ اللهُ عَنْہُ فرمائن ٿا ته هڪ شخص بارگاہِه رسالت ۾ عرض ڪيو: يارسولَ اللہ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَاٰلِهٖ وَسَلَّم! * مان پنهنجي رشتيدارن سان صلهءِ رحمي ڪندو آهيان پر اُهي مون سان تعلق ٽوڙيندا آهن * مان انهن سان حسنِ سلوڪ سان پيش ايندو آهيان پر اُهي مون سان برو سلوڪ ڪندا آهن * مان انهن سان بردباري (Forbearance) سان پيش ايندو آهيان پر هُو مون سان جاہلن وارو ورتاءُ ڪندا آهن. پاڻ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَاٰلِهٖ وَسَلَّم   ارشاد فرمايو: جيڪڏهن معاملو ائين ئي آهي جيئن تون بيان ڪري رهيو آهين ته توسان گڏ الله پاڪ جي طرفان هڪ مددگار رهندو جيستائين تون انهيءَ حال تي رهندين.^([1])

(5) قَناعت

پيارا اسلامي ڀائرو! بي حساب جنت ڏيارڻ وارو هڪ عمل قناعت (Contentment) به آهي.

حضرت ابو ہريرہ رَضِیَ اللهُ عَنْہُ کان روايت آهي ته نبي پاڪ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَاٰلِهٖ وَسَلَّم    فرمايو: مَنْ هُدِيَ بِالْاِسْلَامِ جنهن کي اسلام جي هدايت ڏني وئي وَقَنَعَ بِمَا آتَاهُ اللهُ تَعَالىٰ ۽ هو الله پاڪ جي عطا ڪيل شين تي قناعت اختيار ڪري دَخَلَ الْجَنَّةَ بِغَيْرِ حِسَابٍ ته اهو بغير حساب جي جنت ۾ داخل ڪيو ويندو. ^([2])

قناعت ڇا کي چوندا آهن؟

حضرت علامه عبد المصطفيٰ اعظمي رَحْمَةُ الـلّٰـهِ عَـلَيْه فرمائن ٿا: انسان کي جيڪو ڪجهه الله پاڪ جي طرفان ملي، ان تي راضي رهِي زندگي گذارڻ ۽ حرص ۽ لالچ کي ڇڏي ڏيڻ کي قناعت چئبو آهي. قناعت جي عادت انسان جي لاءِ الله پاڪ جي تمام وڏي نعمت آهي، قناعت پسند انسان سڪون جي دولت سان مالامال هوندو آهي جڏهن ته حريص ۽ لالچي انسان هميشه پريشان رهندو آهي. ^([3])