کريم د مال جمع کولو، د مال په محبت کښې د پريوتو حکم نه دے راکړے بلکه زمونږه رِزق خو الله پاک په خپله ذِمه اخستے دے، آؤ! مونږ ته د نيکو کولو، د عبادت او رياضت او د آخرت ګټلو حکم راکړے شوے دے خو افسوس! مونږه د دُنيا په رنګينو کښې ورَک شو او آخِرت هير کړو، د دنيا په محبت، د مال او دولت په حِرص کښې داسې ګيريږو چې د ژوند اَصلي مقصد مونږ ته هډو ياد نه وي۔ کاش! چې د زُهدِ مصطفٰے صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَاٰلِهٖ وَسَلَّم په وسيله باندې زمونږه د آخِرت فِکر نصيب شي۔

تِرا غم ہی چاہے عطّارؔ اِسی میں رہے  گرِفتار            غمِ مال سے بچانا مَدنی مدینے والے^([1])

د ناکامئ اَصلي سبب غريبي يا حِرص؟

پته نه لګي چې چا زمونږه په ذهنونو کښې دا خبره اچولې ده چې کاميابي، ترقي، عُروج د مال او دولت د زياتوالي نوم دے، پته نه لګي چې زمونږه رويې ولې داسې شوې دي چې په معاشره کښې چې کوم مالداره دي، مونږه هغوئي کامياب ګنړو او چې څوک غريب دے هغه ناکامه، وروستو پاتې او پته نه لګي چې څه څه ئې ګنړو۔

يقين اوکړئ! کاميابي او ناکامي، ترقي او تَنَزُّلي، زوال او عروج، د دې د مال او دولت سره هيڅ تعلق نشته۔ غور اوکړئ! په دې دنيا کښې د ټولو نه کاميابه او کامِل او اَکمل ژوند زمونږه د محبوب آقا، د دواړو جهانونو د سردار صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَاٰلِهٖ وَسَلَّم دے، هغوئي صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَاٰلِهٖ وَسَلَّم خو مال جمع نه کړو، هغوئي ته خو وړانديز (پيشکش) اوکړے شو چې محبوبه! د دنيا خزانې قبولې کړئ! هغوئي صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَاٰلِهٖ وَسَلَّم  بيا هم قبولې نه کړې۔ پته اولګيده:

سبب کچھ اور ہے، جسے تُو خُود سمجھتا ہے              زوال بندۂ مؤمن کا بےزَری سے نہیں

يعني د مسلمانانو د زوال سبب غريبي نه ده، د دې سبب څه بل څه دے، هغه څه دے؟ حِرص، د مال او د دولت محبّت۔۔۔!! د دې حِرص په وجه باندې ورور د ورور ګريوان ته لاس اچوي * هم د حِرص په وجه باندې په وراثت کښې خيانت کيږي * د حِرص په وجه جنګ جګړې کيږي * هم د حِرص په وجه باندې د سود لين دين کيږي * د حِرص په وجه د رِشوتونو لين دين کيږي * د حِرص په وجه د تاوان د پاره د اغوا پيښې کيږي  *