* ڏينهن رات ۾ پنج نمازون فرض آهن، يقيناً نماز به ذِڪرُ الله ئي آهي، لهٰذا پنج ئي نمازون، اَوَّل آخر جي سُنّتن ۽ نفل سان ادا ڪريو، هن سان اسان جا ڏيڍ کان 2 ڪلاڪ ذِڪرُ الله ۾ گذرندا * انهن پنج ئي نمازن ۾ 3 نمازون اهي آهن، جن جي وچ ۾ وقفو ڪافِي گھڻو آهي، عِشَاء کان فجر جي وچ ۾ ڪافي وقت آهي، اهڙي طرح فجر کان ظهر تائين ڪافِي وقت بچي ٿو، لهٰذا عِشَاء ۽ فجر جي وچ ۾ ڪجھ نفل پڙهڻ جي عادَت بڻايو، زهي نصيب! رات جو سمهڻ کان پهريان به ڪجھ نه ڪجھ نفل ادا ڪيا وڃن ۽ ڪاش! تهجد جي عادَت بڻجي وڃي، ايئن فجر ۽ ظهر جي وچ ۾ اشراق و چاشت جا نفل آهن، هي نفل پڻ پابندي سان ادا ڪيا وڃن۔ ان سان گڏوگڏ هڪ ٻيو ڪم ڪريون، اهو هي ته هر نماز کان بعد ڪجھ نه ڪجھ ذِڪرُ الله جي عادَت بڻائي وڃي، مثال طور هر نماز کان بعد تسبيحِ فاطمه (يعني 33 ڀيرا سُبْحٰنَ الله، 33 ڀيرا اَلْحَمْدُ لله ۽ 34 ڀيرا الله اَڪبَر) پڙھي وٺون، سورت اِخلاص پڙھون، آيةُ الڪرسي پڙھون، زهي نصيب! هر نماز کان بعد ڪم از ڪم هڪ سؤ ڀيرا درودِ پاڪ پڙھڻ جي عادت بڻائي وڃي۔ ايئن ڏينهن جو ڪم و بيش هڪ چوٿائي حِصو ذِڪرُ الله ۾ گذرندو * ڏينهن ۽ رات ۾ 2 وقت گھڻا اهم آهن، هڪ فجر کان بعد جو وقت، ٻيو عصر کان بعد جو وقت، الله پاڪ هن وقت ذِڪر ڪرڻ بابت خاص تاڪيد ڪيو آهي، جيئن ارشاد آهي:

وَ سَبِّحْ بِحَمْدِ رَبِّكَ قَبْلَ طُلُوْعِ الشَّمْسِ وَ قَبْلَ غُرُوْبِهَاۚ-  (پاره:16، سورۂ طٰه:130)

ترجَمو ڪنزُ العرفان: ۽ سج اڀرڻ کان اڳ ۽ ان جي غروب ٿيڻ کان اڳ پنهنجي رب کي ساراهيندي سندس پاڪائي بيان ڪندو رھ.

لهٰذا انهن ٻنهي وقتن ۾ خصوصيت سان ڪجھ ذِڪر و اَذڪار مقرر ڪيا وڃن، مثال طور تِلاوتِ قرآن جي عادت بڻائي وڃي، چاهيو ته پنهنجي پير صاحِب جو عطا ڪيل شجرو شريف ۽ ڪجھ اوراد و وَظائِف پڙھي وٺو * اهڙي طرح مغرب ۽ عشاء جي وچ وارو وقت به گھڻو قيمتي آهي، ان وقت ذِڪر